15 Kasım 2026, Pazar İstanbul 11° Çok bulutlu
DOLAR 50,3716 %0,22 EURO 55,5666 %-0,24 ALTIN 6.280,54 %0,00 BORSA 11.842,82 %0,27
Özgür Manşet Yazarlar
Siyaset

Seyîd Rıza ve arkadaşları Elazığ’da anıldı: Hakikatle yüzleşme çağrısı

14 Kasım 2026 15:30

Halkların Eşitlik ve Demokrasi Partisi (DEM Parti) Elazığ İl Örgütü, Seyîd Rıza ve arkadaşlarının idam edilişlerinin 89’uncu yıl dönümünde bir panel düzenledi. Panelin yapıldığı salona “89’uncu yılında Seyîd Rıza ve kefensiz ölülerimizin mezar yerleri açıklansın” pankartı asıldı.

Moderatörlüğünü DEM Parti Halklar ve İnançlar Komisyonu Eşsözcüsü Yüksel Mutlu’nun yaptığı panelde siyasetçi Gültan Kışanak, Alevi Bektaşi Federasyon (ABF) Genel Başkanı Mustafa Aslan ve tarihçi-yazar Yalçın Çakmak konuşmacı olarak yer aldı. Panele siyasi parti ve sivil toplum kurumu temsilcileri, Seyîd Rıza’nın torunları ve çok sayıda kişi katıldı.

Panel, çerağların yakılması ve lokmaların pay edilmesinin ardından Dersim’de hayatını kaybedenlerin anısına yapılan saygı duruşuyla başladı.

“Seyîd Rıza büyük bir direniş sembolü”

Panelde söz alan Yüksel Mutlu, Dersim’de yaşananların asıl amacının bir halkı bir bütün olarak ortadan kaldırmak olduğunu belirterek “Seyîd Rıza bizim için büyük bir direniş sembolüdür” dedi.

“Osmanlı’daki siyaset cumhuriyette devam ediyor”

Dersim’in Osmanlı’dan beri devlet nezdinde “ur” olarak görüldüğünü belirten Yalçın Çakmak, Dersim’in Osmanlı ve cumhuriyete boyun eğmemesinin devlet açısından “tehlikeli” olarak görüldüğünü söyledi. Dersim’in inanç yapısına ve boyun eğmeyen yapısına değinen Çakmak, “Dersim, Osmanlı ve cumhuriyet için intikamın alındığı tek bölge” dedi.

Çakmak, “Osmanlı döneminde Dersim’e çok sayıda sefer düzenleniyor. Dersim ele geçirilemeyince şark ve ıslahat planları devreye giriyor. Osmanlı dönemindeki siyasetin aynısı cumhuriyet döneminde de devam ediyor. Sürekli raporlar yazılıyor. Bu raporlarda bir kişi ön plana çıkıyor. O da Seyîd Rıza. Seyîd Rıza düşmanlaştırılıyor. Peki Seyîd Rıza ne yaptı? İsyanı mı yaptı, asker mi öldürdü? Hayır. Bilakis 1933’te oğlu Bava öldürüldü. Seyîd Rıza, bunun için adalet istiyor ama dönemin Hozat kaymakamı adaleti tesis etmesi gerekirken Seyîd Rıza’nın köyünün yakılması için birilerini örgütlüyor. Artık hikaye başlıyor. Bütün hikayeye baktığımız zaman katliamın merkezine Seyîd Rıza konuluyor. Asıl hareket Seyîd Rıza’nın katledilmesinin ardından başlıyor” ifadelerini kullandı.

“Hakikatle yüzleşip özür dilenmesi gerekiyor”

Gültan Kışanak, devletin demokratik bir karakter kazanması ve halka hizmet etmesi gerektiğini söyleyerek “Tunceli hukuku” olarak anılan düzenlemeye değindi. Kışanak, “Bu özel hukuk uygulaması günümüze kadar devam ediyor. Bir ülkede eğer eşit yurttaş hakları yoksa orada her türlü haksızlık olur. Şêx Seîd ve Seyîd Rıza’nın yargılamaları hukuki değildi, bu yargılamalar siyasiydi. Seyîd Rıza ve arkadaşlarının yargılandığı mahkemenin adı bile muammadır. Biz halen onların hangi mahkemede yargılandıklarını bilmiyoruz. Seyîd Rızaların yargılanmasında çıkan iddianamede aslında Dersim bölgesinin aşiret ve toplumsal yapısını iddianameye yazıp bunu bir suçmuş gibi saydılar. Bugünkü yargılamalara da baktığımız zaman aynı durum var. Yani burada bir halk, inanç ve kimlik yargılanıyor. ‘Sen benim istediğim gibi yaşayacaksın, benim sana verdiğim dili, kimliği yaşayacaksın’ diyorlar. Bu dayatmalar halen de devam ediyor” dedi.

Barış ve Demokratik Toplum Süreci’nde Alevilerin kaygıları olduğunu söyleyen Kışanak, “Barışın en önemli konusu yüzleşme ve hakikat. Hakikatle yüzleşip gerçek bir özür dilenmesi gerekiyor. Bizim hepimizin öncelikli talebi mezar yerlerinin belli olması. ‘Kürt isyanı’ adı altında binlerce insan katledildi, bu insanların hiçbirinin mezar yerleri belli değil. Barış uzun bir süreç. Bu yolda önemli bir konu katliamlarla yüzleşip özür dilenmesi ve bunun mücadelesini veriyoruz. Çünkü biz bir daha kimse idam sehpasına gitsin istemiyoruz. Özür dilenmezse tarih bir daha fırsatı çıkarsa yaparız anlamı çıkartıyor” şeklinde konuştu.

“Mücadeleden kaçmak kurtuluş değil”

Son olarak söz alan Mustafa Aslan, Alevi toplumun yaşadığı her yerde nefret ve kin politikalarının kendisini var ettiğini söyledi. Dersim coğrafyasını o gün tehlikeli gören düşüncenin bugün de tehlikeli gördüğünü belirten Aslan, “En taze örneği 4 Mayıs 2026’da tertelenin yıl dönümünde yaşadık. Biz tertelede yaşamını yitirenleri anmak için oradayken Dersim’in ocak evlatlarının bazıları da hükümetin kurduğu Alevi Bektaşi Kültür Merkezi’nin toplantısındaydı. O gün Seyîd Rıza’yı çıban gösteren zihniyetle bu zihniyet aynı. Seyîd Rıza ‘ben Aleviyim, inancımı yaşamak istiyorum. Bunu değiştirmezsiniz’ diyor. Biz maalesef onların bize bıraktıklarına sahip çıkamıyoruz. O gün makbul Kürt, Alevi yetiştirmeye çalışanlar bugün de aynı politikayı sürdürüyor. Biz kendimize sahip çıkmalıyız, örgütlü mücadeleden kaçınmak, demokrasi için mücadele etmemekten kaçmanın bir kurtuluş olmadığını anlamalıyız. Çünkü devlet senin Alevi olduğunu unutmaz” diye konuştu.

Panel, soru-cevapların ardından sona erdi.

KaynakBu haber Mezopotamya Ajansı kaynak alınarak hazırlanmıştır.
Sonraki haber

İHD’den barış sürecinde demokratikleşme ve yüzleşme çağrısı

İlgili haberler

tümü →
0:00 0:00