Türkiye Genelinde Anadilde ve Parasız Eğitim Hakkı Talepleri Yükseldi
Yeni eğitim-öğretim yılının başlamasıyla birlikte, Türkiye genelinde parasız, kamusal, demokratik ve anadilde eğitim hakkı talepleri çeşitli platformlarca dile getirildi. Halkların Eşitlik ve Demokrasi Partisi (DEM Parti) Ankara Eğitim Komisyonu, Eğitim Bakanlığı önünde bir basın açıklaması yaparak, eğitimdeki sorunlara dikkat çekti. Açıklamada, eğitimin temel bir hak olduğu ve eşit şartlarda, çoğulcu bir yaklaşımla sağlanması gerektiği vurgulandı. Katılımcılar, anadilde eğitimin engellenemeyecek bir hak olduğunu ve anadilsiz yaşamın mümkün olmadığını ifade etti.
DEM Parti Ankara Eğitim Komisyonu Eşsözcüsü Sevim Fidan, çocukların okula aç gitmemesi ve güvenli, sağlıklı koşullarda eğitim alması gerektiğini belirtti. Fidan, ailelerin artan ekonomik yükü altında çocukların beslenme sorunları yaşadığına dikkat çekerek, “Hiçbir çocuk ekonomik nedenlerle aç kalmamalı, eğitim hakkından eşitsiz koşullar nedeniyle mahrum bırakılmamalıdır. Okullarda en az bir öğün ücretsiz ve sağlıklı yemek sağlanması, bir yardım değil, çocukların temel hakkıdır” dedi.
Anadilde Eğitim Talebi Vurgulandı
Anadilde eğitimin temel bir hak olduğunun altını çizen Sevim Fidan, Türkiye’nin çok dilli ve çok kültürlü yapısının eğitim politikalarında karşılık bulması gerektiğini ifade etti. Fidan, başta Kürtçe olmak üzere farklı dillerin eğitim yaşamında özgürce kullanılmasının önündeki engellerin kaldırılması gerektiğini vurguladı ve anadilde eğitimin bir ayrıcalık değil, temel bir demokratik hak olduğunu belirtti. Fidan ayrıca, farklı inanç gruplarının bulunduğu bir ülkede tek din ve mezhep üzerinden yürütülen eğitim sisteminin temel insan haklarına aykırı olduğunu söyledi.
Komisyonun talepleri arasında tüm devlet okullarında en az bir öğün ücretsiz ve dengeli yemek uygulaması başlatılması, okulların ve okul çevrelerinin güvenliğinin sağlanması, tüm okulların yeterli personel ve kaynakla düzenli temizlenmesi, tuvalet, içme suyu ve diğer ortak kullanım alanlarının sağlık ve hijyen standartlarına uygun hale getirilmesi, eğitim kurumlarının ihtiyaçları için yeterli ve düzenli kamusal bütçe ayrılması ve çocukların sağlıklı, güvenli ve eşit koşullarda eğitim görmesinin devletin temel sorumluluğu olarak kabul edilmesi yer aldı.
Açıklamanın ardından söz alan DEM Parti Diyarbakır Milletvekili Sevilay Çelenk Özen de, anadilde eğitimin temel hak olduğunu ve çocukların okullarda kendi anadillerinde eğitim verilmesi gerektiğini vurguladı.
Dersim ve Bölgeden Benzer Çağrılar
Emek Partisi (EMEP) Dersim İl Örgütü de Eğitim Müdürlüğü önünde yaptığı açıklamada, eğitimin faturasının emekçi ailelere kesildiğini dile getirdi. EMEP Dersim İl Başkanı Ergin Tekin, devlet okullarının temel ihtiyaçlarının karşılanmadığını, velilerden kayıt parası ve çeşitli adlar altında ödeme talep edildiğini belirtti. Eğitimin parasız, bilimsel, laik, demokratik, nitelikli ve anadilde olması gerektiğini vurgulayan Tekin, çocukların sağlıklı beslenmesinin devletin önceliği olması gerektiğini ifade etti.
Van’da Eğitim ve Bilim Emekçileri Sendikası (Eğitim-Sen) Van Şubesi Kürtçe Dil Komisyonu, anadilde eğitim ve Kürtçeye statü talebiyle İpekyolu ilçesindeki Sanat Sokağı girişinde basın açıklaması düzenledi. Açıklamaya Kürtçe dil kurumları, siyasi parti ve demokratik kurum örgütü temsilcilerinin yanı sıra çok sayıda yurttaş katıldı. Katılımcılar, Kürtçeye statü ve Kürtçe eğitim talebini ifade eden pankartlar taşıdı.
Eğitim-Sen Van Şube yöneticisi Lokman Babat, milyonlarca çocuğun anadilde eğitim hakkından mahrum bırakıldığına dikkat çekerek, eğitimin temel bir hak, eşitliğin aracı ve özgür, demokratik bir toplumun inşasının temeli olduğunu söyledi. Babat, Abdullah Öcalan’ın başlattığı Barış ve Demokratik Toplum Süreci’nin ruhuna uygun olarak Kürtçeye dönük adımların atılması gerekliliğini vurguladı. Dilin eğitim sürecinde merkezi bir rolü olduğunu ve çocukların kimliğini şekillendirdiğini belirten Babat, anadilinde eğitim hakkının önündeki engelleri Kürt kimliğinin önündeki engeller olarak gördüklerini dile getirdi ve barış ile demokratik toplum inşası için Türkiye’nin eğitim sisteminin yeniden yapılandırılması gerektiğini vurguladı. Babat, asimilasyonun dilin yasaklanmasıyla başladığı gibi, eşitlik ve barış için atılacak ilk adımların da dil alanında olması gerektiğini ifade etti.
Erzurum Demokratik Kurumlar Platformu da DEM Parti Erzurum il binası önünde yaptığı açıklamada, eğitimin parasız, laik ve bilimsel olması gerektiğini belirtti. DEM Parti Erzurum il örgütü yöneticisi Yavuz Karabudak, anadilde eğitimin temel insan hakkı olduğunu ve Türkiye’nin çok dilli ve çok kültürlü toplumsal yapısının eğitim politikalarında karşılığını bulması gerektiğini vurguladı. Karabudak, Kürtçe başta olmak üzere farklı dillerin eğitim yaşamında özgürce kullanılması ve anadilinde eğitimin önündeki engellerin kaldırılması gerektiğini ifade etti.
Mardin Demokratik Kurumlar Platformu da yeni eğitim-öğretim yılına dair Artuklu ilçesindeki Karayolu Parkı’nda bir basın açıklaması gerçekleştirdi. Açıklamada, dilin halkların hafızası, kimliği ve ortak yaşamının temel değerlerinden biri olduğu belirtilerek, anadil özgürlüğünün yalnızca kültürel bir hak olarak değerlendirilemeyeceği ifade edildi. Platform adına Eğitim ve Bilim Emekçileri Sendikası (Eğitim Sen) Mardin Şube Eşbaşkanı Mahmut Kuzu, Kürtçenin uzun yıllardır tekçi politikalar nedeniyle baskı altında tutulduğunu ve milyonlarca Kürt çocuğun anadilinde eğitim hakkından mahrum bırakıldığına işaret etti. Kuzu, anadilde eğitim hakkının tanınmamasının toplumsal sorunların en önemli nedenlerinden biri olduğunu ve toplumsal barışın ancak demokratik değerlerin güçlendirilmesi ve toplumsal uzlaşının sağlanmasıyla mümkün olacağını vurguladı.
Kuzu, Kürtçenin okullarda, üniversitelerde ve yaşamın her alanında resmi eğitim dili olmadığı sürece barış adına atıldığı söylenen adımların samimiyetine inanılmayacağını dile getirdi. TBMM’nin anadilde eğitim hakkını yasal güvence altına alması, Kürtçenin kamusal alanlarda ve resmi kurumlarda kullanımının güvenceye kavuşturulması gerektiğini ifade etti. Rojava’daki Kürtçe eğitim modeline atıfta bulunan Kuzu, anadilde eğitimin bütün kademelerde resmi ve yasal bir hak olarak güvence altına alınması gerektiğini belirterek, “Anadilde eğitim eşitliğin ve birbirini tanımanın şartı, toplumsal barışın ve demokratik toplumun temelidir. Kürtçe eğitim kırmızı çizgimizdir. Her yerde anadilde eğitim hakkımızı savunacağız. Kürtçe eğitim, Kürt halkının temel talebi ve meşru hakkıdır” şeklinde konuştu.



