Sayıştay raporu: İzmir Büyükşehir Belediyesi’nde yetersiz arıtma, çevre kirliliği ve kaçak yapılaşma
Sayıştay’ın Eylül ayında açıkladığı belediye denetim raporunda, İzmir Büyükşehir Belediyesi’ne ilişkin çevre kirliliği, imar ve kaynak kullanımına dair çok sayıda bulgu yer aldı. Raporda, arıtmanın yetersiz kaldığı, özel şirkete her yıl milyonları bulan tazminat ödendiği, doğal sit alanları ve tarım arazilerindeki kaçak yapılaşmaya müdahale edilmediği belirtildi.
Raporda ayrıca üretim yapmayan kooperatiften alım yapılması, ihtiyaçtan fazla iş makinesi kiralanması, haksız devir ve kullanılmayan fonlar gibi bulgular da sıralandı. Harmandalı ve Ödemiş’teki katı atık tesislerinde yaşanan sorunlara dikkat çekildi.
Çöp suları arıtılmadan kanalizasyona deşarj ediliyor
Rapora göre Harmandalı Katı Atık Depolama sahasındaki çöp sızıntısı arıtılmadan kanalizasyon hattına deşarj ediliyor. Bu durumun arıtma tesisinin verimini düşürdüğü ve fonksiyonunu zayıflattığı vurgulanan raporda, sızıntı suyu arıtma tesisi kurulması ve kanalizasyon hattına deşarjın engellenmesi gerektiği ifade edildi.
Bergama katı atık depolama sahasında da sızıntı suyu arıtma tesisi yapılmasına rağmen çöp sızıntı suyunun kanalizasyon hattına deşarj edildiği belirlendi. Raporda, arıtma kabiliyeti sınırlı tesise yönlendirilen suyun çıkış hattının Bakırçay Deresi’ne deşarj edildiği bilgisi yer aldı.
Ödemiş tesisinde tazminat ödemesi
Ödemiş Entegre Katı Atık Yönetim Tesisleri’nin yapım ve işletmesinin belediye tarafından imtiyazın devredildiği başka bir şirkete aktarıldığı kaydedildi. Raporda, belediyenin taahhüt ettiği çöp miktarını teslim edememesinden kaynaklı olarak şirkete her yıl milyonları bulan tazminat ödediği belirtildi.
Kaçak yapılaşmaya müdahale edilmedi
Rapora göre belediyenin yükümlülüğü altında bulunan Büyük Ova Sınırları, Doğal Sit Alanları, Baraj Havza Bölgeleri ve tarımsal arazi niteliği olan yerlerde imara aykırı yapılaşmaya müdahale edilmedi. Bu bölgelerdeki kaçak yapılaşmalara karşı önlem alınmadığı ve imar mevzuatı gereğince yapılması gereken işlemlerin yerine getirilmediği vurgulandı.
İzmir Körfezi’ndeki kirlilik
İzmir Körfezi’ndeki kirliliğin önlenmesine ilişkin gerekli işlemlerin yapılmadığı da raporda yer aldı. Son yıllarda körfezde kirliliğin yükseldiği, deniz suyundaki oksijen seviyesinin ekolojik dengeyi bozacak kadar düştüğü ve balık ölümlerine yol açtığı belirtildi. Kirliliğin artmasıyla biyolojik istilacı türlerin daha fazla ürediği ifade edildi.
Raporda, İzmir genelinde kanalizasyon ve yağmur suyu hatlarının ayrıştırılmasının tamamlanmaması nedeniyle taşkınların sonlandırılamadığı kaydedildi. Güneybatı ve Çiğli atıksu arıtma tesisi deşarjlarının dış körfeze taşınmaması, derelere taşkınlardan arıtılmamış atık su ve kaçak atık su deşarjlarının engellenmesi gerektiği belirtildi.
Gereksiz araç kiralama ve diğer bulgular
Raporda iş makinesi ve kara taşıtları kiralama işinde ihtiyaçtan fazla araç kiralandığı, araçların çalışma süresinin yüzde 50’nin altında olduğu tespit edildi. Buca Onat Tünel Yapım işinde meydana gelen toprak kayması sonucu 76 binanın hasar aldığı, bu taşınmazların kamulaştırıldığı ve 14 bina için yapılan kamulaştırma bedelinin yükleniciden tahsil edilmediği belirtildi.
Belediye şirketine işletme hakkı devredilen taşınmazların üçüncü kişilere devredildiği, hazineye ait taşınmazların satışından idareye aktarılması gereken payların takibinin yapılmadığı ve bu nedenle belediyenin sermaye artırımı yapmak zorunda kaldığı kaydedildi. Bu tutarın 9 milyarın üzerinde olduğu belirtildi.
Sosyal hizmet ve yardımların uygulanmasında protokole aykırı uygulamaların tespit edildiği raporda, ayni yardım cüzdanlarına yatırılan bazı fonların kullanılmadığı ve iade talebinde bulunulmadığı ifade edildi. Bazı hizmet alımlarında evrak eksikliği bulunduğu ve üretim yapmayan kooperatiften alım yapıldığı da rapordaki bulgular arasında yer aldı.



