17 Kasım 2026, Salı İstanbul 16° Parçalı bulutlu
DOLAR 50,4206 %0,00 EURO 55,5314 %-0,01 ALTIN 6.240,84 %0,06 BORSA 11.661,00 %1,53
Özgür Manşet Yazarlar
Dünya

ABD ve İran Arasındaki Mutabakatın Detayları Açıklandı: 14 Maddelik Yol Haritası

17 Haziran 2026 21:57

ABD’li üst düzey bir yetkili, Amerika Birleşik Devletleri ile İran arasında varılan ve bölge siyasetinde yeni bir dönemin kapısını aralaması beklenen 14 maddelik mutabakat metninin detaylarını paylaştı. Düzenlenen telekonferansta konuşan yetkili, mutabakatın nükleer silahsızlanmadan ekonomik kalkınmaya, askeri operasyonların durdurulmasından dondurulmuş fonların serbest bırakılmasına kadar geniş bir yelpazeyi kapsadığını belirtti.

Askeri Operasyonlar ve Egemenlik Hakları

Mutabakatın ilk maddesine göre taraflar, Lübnan dahil olmak üzere tüm cephelerdeki askeri operasyonları kalıcı olarak sona erdirmeyi taahhüt etti. Taraflar, birbirlerinin toprak bütünlüğüne ve egemenliğine saygı göstereceklerini, iç işlerine müdahale etmeyeceklerini ve güç kullanma tehdidinden kaçınacaklarını beyan etti. Nihai anlaşmanın 60 gün içinde sonuçlandırılması hedefleniyor.

Deniz Ablukası ve Hürmüz Boğazı’nın Durumu

Anlaşma kapsamında ABD, İran’a yönelik uyguladığı deniz ablukasını 30 gün içinde tamamen kaldırmayı kabul etti. Buna karşılık İran, Hürmüz Boğazı üzerinden ticari gemilerin güvenli ve ücretsiz geçişini sağlamak amacıyla gerekli teknik düzenlemeleri yapacak ve mayın temizleme çalışmalarını yürütecek. Boğaz’ın gelecekteki idaresi için bölge devletleriyle diyalog mekanizmaları kurulacak.

300 Milyar Dolarlık Kalkınma ve Yeniden İnşa Planı

Mutabakat metninde dikkat çeken en önemli maddelerden biri, İran’ın ekonomik kalkınması için öngörülen mali destek oldu. ABD, bölgesel ortaklarıyla birlikte en az 300 milyar dolar tutarında bir yeniden inşa planı hazırlamayı taahhüt etti. Bu planın finansal işlemleri için gerekli tüm lisans ve muafiyetler ABD tarafından sağlanacak.

Nükleer Program ve Yaptırımların Kaldırılması

İran, mutabakatla nükleer silah edinmeyeceğini veya geliştirmeyeceğini bir kez daha teyit etti. Zenginleştirilmiş malzeme stoklarının Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) gözetiminde imha edilmesi ve zenginleştirme meselesinin nihai anlaşma çerçevesinde çözülmesi konusunda uzlaşı sağlandı. Buna karşılık ABD; BM Güvenlik Konseyi kararları, UAEA kararları ve tüm tek taraflı yaptırımları belirlenen takvime göre kaldırmayı taahhüt etti.

Dondurulmuş Varlıklar Serbest Bırakılacak

Mutabakatın yürürlüğe girmesiyle birlikte, İran’a ait dondurulmuş veya kısıtlanmış tüm fonlar ve varlıklar kullanıma açılacak. ABD Hazine Bakanlığı, İran ham petrolü ve petrol ürünlerinin ihracatı ile bankacılık işlemleri için gerekli muafiyetleri derhal tanıyacak. Sürecin izlenmesi için taraflar arasında ortak bir yürütme mekanizması kurulacak ve nihai anlaşma Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi tarafından onaylanacak.

KaynakBu haber Mezopotamya Ajansı kaynak alınarak hazırlanmıştır.
Sonraki haber

ABD-İran Mutabakatı Piyasaları Hareketlendirdi: Altın Fiyatlarında Sert Yükseliş

İlgili haberler

tümü →
0:00 0:00