Şırnak’ın Cizre ilçesine bağlı Hebler ve Şax köylerinde yaşayan yurttaşlar, yıllar önce boşaltılan ve yakılan yerleşim yerlerine dönmek için hukuk mücadelesi veriyor. Koruculuk dayatmasını kabul etmediği için 1985 yılında köyünü terk etmek zorunda kalan 62 yaşındaki Mehmet Elçi, tapulu arazilerinin bilgisi dışında Savunma Bakanlığına kiralandığını belirterek, onurlu bir dönüş imkanı sağlanmasını istiyor.
Şırnak’ta 1990’lı yıllarda güvenlik gerekçesiyle boşaltılan ve yakılan köylerden biri olan Hebler’de, 1985 yılında yurttaşlara koruculuk dayatıldı. O dönem henüz 20’li yaşlarında olan Mehmet Elçi, isminin isteği dışında korucu listesine yazılması üzerine her şeyini geride bırakarak Cizre merkezine göç etti. Aradan geçen 41 yılda köyünü sadece birkaç kez, o da özel izinlerle görebilen Elçi, evinin yıkıntıları arasında geçmişini arıyor.
Köylülerin geri dönüş umudunun önündeki en büyük engel, tapulu arazilerin durumuna dair ortaya çıkan gerçek oldu. 10 Mart 2009 tarihinde, köylülerin haberi olmadan Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından 758 bin metrekarelik alanın 49 yıllığına Savunma Bakanlığına kiralandığı öğrenildi. Birinci derece sit alanı olmasına rağmen söz konusu bölge, atış talimleri ve askeri tatbikatlar için kullanılıyor.
Köy halkı sadece yasaklarla değil, aynı zamanda doğa ve tarih kıyımıyla da karşı karşıya. Cudi Dağı’nın önemli su kaynaklarından biri olan Nêrdûş Deresi üzerinde yapılması planlanan baraj projesi, tarihi yerleşim yerlerini sular altında bırakma riski taşıyor. Şırnak İdare Mahkemesi’nde açılan yürütmeyi durdurma davası kapsamında 25 Haziran’da keşif yapılması bekleniyor.
Köyünde yüz dönüm tapulu arazisi olduğunu ancak ekip biçmesine izin verilmediğini belirten Elçi, Biz köyümüze onurlu bir şekilde dönmek istiyoruz. Bu sadece bizim değil, tüm bölgenin sorunudur diyerek dayanışma çağrısında bulundu. Köylülerden Müdür Gök ise 34 yıl önce yakılan köylerine dönmek istediklerini vurgulayarak, tarihi ve ekolojik yıkıma karşı mücadele edeceklerini belirtti.
Bu haber Mezopotamya Ajansı kaynak alınarak hazırlanmıştır.