enflasyonemeklilikötvdövizakpchpmhp
DOLAR
49,1969
EURO
55,3104
ALTIN
6.555,94
BIST
12.374,26
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
İstanbul
Az Bulutlu
22°C
İstanbul
22°C
Az Bulutlu
Perşembe Çok Bulutlu
20°C
Cuma Açık
22°C
Cumartesi Parçalı Bulutlu
24°C
Pazar Çok Bulutlu
22°C

Gurbetelli Ersöz: Kürt Basınında Kadın Gazeteciliğinin Öncüsü ve Mücadelesi

Gurbetelli Ersöz: Kürt Basınında Kadın Gazeteciliğinin Öncüsü ve Mücadelesi
7 Ekim 2026 08:24
A+
A-

Gazeteci Hüseyin Kalkan, çalışma arkadaşı Gurbetelli Ersöz’ü anlattı ve Ersöz’ün Kürt basınında kadın gazetecilerin önünü açtığını, sayılarının artarak bu alanda daha fazla yer almasını sağladığını vurguladı.

Gurbetelli Ersöz, 1965 yılında Elazığ’ın Palu ilçesinde dünyaya geldi. 1987’de Çukurova Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi’nden mezun olan Ersöz, aynı bölümde yüksek lisansını tamamlayarak akademisyen olarak görev yaptı. 1990’da ‘örgüt üyeliği’ iddiasıyla tutuklanan ve iki yıl cezaevinde kalan Ersöz, tahliyesinin ardından Özgür Gündem Gazetesi’nde Türkiye’nin ilk kadın genel yayın yönetmeni olarak tarihe geçti. 10 Aralık 1993 Dünya İnsan Hakları Günü’nde Özgür Gündem’e yapılan baskında yeniden gözaltına alınan Ersöz, altı ay boyunca Sağmalcılar Cezaevi’nde alıkonuldu.

Tahliyesinin ardından Gurbetelli Ersöz’e yönelik baskılar, takipler ve tehditler giderek arttı. Bu durum üzerine Ersöz, 19 Haziran 1994’te Özgür Ülke gazetesine verdiği tek söyleşide şu ifadeleri kullandı: “Biz böyle bir gazetede çalışmaktan onur duyduk. Her türlü saldırıya karşı da bu uğraşımızdan vazgeçmeyeceğiz. Bu onur duyulması gereken bir görevdir. Utanması gereken devlettir. Eğer Özgür Gündem, dünya basın tarihinde rekorlar kırmışsa, bu Türkiye’nin utancı anlamına gelir.” Ersöz, yaşanan bu gelişmelerin ardından 1995’te PKK’ye katıldı.

Gazeteci Hüseyin Kalkan, Gurbetelli Ersöz ile Özgür Gündem Gazetesi’nde birlikte çalıştıkları dönemi aktardı.

Kalkan, Özgür Gündem’in başlangıçta haftalık olarak yayımlandığını, Gurbetelli Ersöz’ün bu dönemde henüz gazetede olmadığını belirtti. Gazetenin günlük yayına geçişinin ardından bir kriz yaşandığını ve Kürt olmayan bir ekibin ayrılmasıyla gazetenin kapanma tehlikesiyle karşı karşıya kaldığını dile getirdi. Kalkan, “Yayına ara verildikten sonra gazeteyi tekrar çıkarmak için bir hazırlık çalışması başladı. Bu çalışma sırasında Gurbetelli geldi. Gurbetelli gelerek, Özgür Gündem’in yeniden çıkışını örgütledi. Ondan sonra gazete çıkmaya başladı ve yayın yönetmeni Gurbetelli oldu” şeklinde konuştu. Yaklaşık beş-altı ay sonra gazetenin polis baskınına uğradığını ve Ersöz dahil onlarca kişinin gözaltına alındığını, hatta kapıcının bile gözaltına alınmak istendiğini aktardı.

Sürekli Baskı ve Gözaltılar

Kalkan, kendisinin de gözaltına alınanlar arasında olduğunu belirterek, baskın sırasında gece ekibinin dışarıda olması sayesinde gazetenin yayımlanmaya devam ettiğini ve bu durumun kendilerine moral verdiğini ifade etti. Gözaltına alınanların büyük kısmının serbest bırakılmasına rağmen, Gurbetelli Ersöz’ün de aralarında bulunduğu 15 kişinin tutuklandığını söyledi. Kalkan, “Tahliye olduktan sonra sürekli polis takibine uğradı. Sürekli baskı ve gözaltılar devam etti. Bunların sonucunda ise bir süre sonra şehirden ayrılmak zorunda kaldı” diyerek, Ersöz’ün maruz kaldığı baskıları aktardı.

Başarılı Gazetecilik Çalışmaları

Kalkan, Özgür Gündem’in yayın hayatına başlamasıyla birlikte bir arkadaşıyla araştırma servisinde görev aldıklarını aktardı. Gurbetelli Ersöz’ün tüm çalışma arkadaşlarıyla iyi ilişkiler kurduğunu ve haberlerin içeriği, ön plana çıkarılması gereken noktalar hakkında sürekli fikir alışverişinde bulunduklarını belirtti. Kalkan, “Bizim özel haberler çıkarmamıza çok önem veriyordu. Çok başarılı bir çalışma yürüttü. Ta ki gözaltına alınıp gazeteci olarak çalışması engellenene kadar. Gazeteci olarak çalışması engellenince de gazetenin çalışmalarından ayrıldı” sözleriyle, Ersöz’ün gazetecilikteki azmini vurguladı.

Kürt Basınında Kadın Gazeteciliğinin Gelişimi

Kalkan, Gurbetelli Ersöz’ün Türkiye’deki ilk kadın genel yayın yönetmeni olmasının büyük bir önem taşıdığını vurguladı. Bu durumun, Kürt basınında kadın gazetecilerin sayısının artmasında bir dönüm noktası olduğunu ifade etti. “Gazetecilik daha önce daha çok erkeklerin yürüttüğü bir meslekti ama ondan sonra kadınların ağırlığı artmaya başladı. Gurbetelli’nin, yazı işlerini aldığı çalışma arkadaşlarından üç tanesi kadındı. Sadece kendisinin yayın yönetmeni olmasıyla yetinmedi. Kadın gazetecilerin de ağırlık kazanmasını sağladı. Özellikle Kürt basınında kadın gazetecilerin önü açıldı ve kadın gazeteciler artarak Kürt basınında yer almaya başladı” dedi. Kalkan, o dönemde gazetecilerin, devletin bölgede uyguladığı özel savaş politikalarını ve faili meçhul cinayetleri teşhir etmesi nedeniyle hedefe konulduğunu belirtti. Gurbetelli Ersöz’ün de şehirde gazetecilik yapması engellenmek istenen isimlerden biri olduğunu, devletin legal çalışma koşullarını ortadan kaldırmak için her yolu denediğini dile getirdi.

Gurbetelli Ersöz’ün Mirası

Kalkan, Gurbetelli Ersöz’ün Özgür Gündem Gazetesi’nin yeniden yayımlanmasına öncülük ettiğini vurgulayarak, “Bence kadın gazeteciler en çok onun bu yönünü örnek almalı. Sadece kadın gazeteciler değil, bütün gazeteciler onu örnek almalı. Çünkü onun hem Türkiye hem de Kürdistan’da o dönemdeki şartlar altında ilk kadın genel yayın yönetmeni olması hiç kolay bir iş değildi. Deneyimini ve çalışmasını kendisi inşa etti” ifadelerini kullandı. Kürt basınının temel ilkesinin gerçekten ayrılmamak olduğunu belirten Kalkan, devletin gizlediği gerçekleri ortaya çıkarmak ve teşhir etmenin, Yeni Ülke’den Özgür Gündem’e uzanan yayın çizgisinin ana unsuru olduğunu ve gazetenin halktan gördüğü ilginin bunu doğruladığını sözlerine ekledi.

Bu haber Mezopotamya Ajansı kaynak alınarak hazırlanmıştır.