Avrupa’ya Seyahatlerde Yeni Dönem: Giriş/Çıkış Sistemi (EES) Başladı

Avrupa Birliği, dış sınırlarında güvenliği artırmak ve geçişleri hızlandırmak amacıyla sınır yönetiminde dijital bir devrime hazırlanıyor. Avrupa’ya kısa süreli seyahat edecek olan AB vatandaşı olmayan yolcuları yakından ilgilendiren yeni Giriş/Çıkış Sistemi (Entry/Exit System – EES) devreye girdi. Peki, pasaportlardaki “mühür” devrini kapatacak olan bu yeni sistem yolcular için ne anlama geliyor?

İşte EES hakkında bilinmesi gereken tüm detaylar:

EES Nedir ve Neden Kuruluyor?

EES, Schengen bölgesine seyahat eden yolcuların giriş ve çıkış tarihlerini, yerlerini ve kimlik bilgilerini dijital olarak kaydeden otomatik bir BT sistemidir. AB kurallarına (2017/2226 Sayılı Tüzük) uygun olarak geliştirilen sistemin başlıca hedefleri şunlardır:

• Daha Hızlı ve Verimli Sınır Kontrolü: Pasaport damgalama işleminin yerini alacak olan EES, self-servis kiosklar ve önceden bilgi girişi imkanlarıyla sınır kapılarındaki bekleme sürelerini azaltacak.
• Düzensiz Göçü Önleme: Yüz tanıma ve parmak izi gibi biyometrik veriler kullanılarak vize süresini aşanlar (overstayer), sahte kimlik kullananlar veya vizesiz seyahat hakkını kötüye kullananlar anında tespit edilecek.
• Schengen Bölgesinde Artırılmış Güvenlik: Sınır görevlileri ve kolluk kuvvetleri, önemli yolcu bilgilerine erişerek güvenlik risklerini daha kolay belirleyebilecek, ciddi suçlar ve terörle mücadeleye destek sağlanacak.

Yeni Giriş/Çıkış Sistemi (EES) ile ilgili güncel takvim şu şekildedir:

• Kademeli Başlangıç: Sistem ilk olarak 12 Ekim 2025 tarihinde Avrupa’nın sınır kapılarında aşamalı olarak devreye alındı.
• Tam Geçiş: 10 Nisan 2026 tarihi itibarıyla pasaportlara manuel mühür basma işlemi (Kıbrıs ve İrlanda hariç) sona erdi ve EES, tüm Schengen sınırlarında tam kapasiteyle operasyonel hale geldi.

Yolculardan Hangi Veriler Toplanacak?

EES uygulayan Avrupa ülkelerinin dış sınırlarına her ulaştığınızda kişisel verilerinizi sağlamanız gerekecek. Sistem şu bilgileri toplayacak ve kaydedecek:

1. Seyahat Belgesi Bilgileri: Tam adınız, doğum tarihiniz vb.
2. Seyahat Geçmişi: Her giriş ve çıkışın tarihi ve yeri.
3. Biyometrik Veriler: Yüz fotoğrafınız ve parmak izleriniz.
4. Giriş Reddi: Ülkeye girişinize izin verilip verilmediği bilgisi.

Önemli Not: Kısa süreli Schengen vizeniz varsa, parmak izleriniz halihazırda Vize Bilgi Sistemi’nde (VIS) saklandığı için EES’de tekrar saklanmayacaktır. Ayrıca sistem, duruma göre VIS ve Avrupa Seyahat Bilgi ve Yetkilendirme Sistemi’nden (ETIAS) de ek veriler toplayabilecektir.

Parmak İzi veya Fotoğraf Vermeyi Reddederseniz Ne Olur?

Kurallar son derece net: Biyometrik verilerinizi sağlamayı reddetmeniz halinde, EES’yi kullanan Avrupa ülkelerinin topraklarına girişinize izin verilmeyecektir.

(Not: Kıbrıs ve İrlanda AB üyesi olmalarına rağmen EES sistemine dahil değildir; bu ülkelerde pasaportlara manuel olarak damga vurulmaya devam edilecektir.)

Verilerinize Kimler Erişebilecek?

Kişisel verileriniz üst düzey güvenlik standartlarıyla korunacak ve üçüncü şahıslarla paylaşılmayacaktır. Verilere sadece:

• Kimliğinizi doğrulamak ve giriş/kalış hakkınızı değerlendirmek amacıyla sınır, vize ve göçmenlik makamları,
• Yasa uygulama amaçları doğrultusunda kolluk kuvvetleri ve Europol erişebilecektir.

Taşıyıcı firmalar (havayolları vb.) ise yalnızca kısa süreli vize sahiplerinin izin verilen giriş sayısını kullanıp kullanmadığını doğrulayabilecek, diğer kişisel verilere erişemeyecektir.

Verileriniz Sistemde Ne Kadar Süre Saklanacak?

Saklama süreleri yolcunun durumuna göre değişiklik göstermektedir:

• Giriş, çıkış ve ret kayıtları: Oluşturuldukları tarihten itibaren 3 yıl.
• Bireysel dosyalar (kişisel veriler): Son çıkış veya giriş reddi tarihinden itibaren 3 yıl 1 gün.
• Sistemde çıkış kaydı yoksa: İzin verilen kalış süresinin bitiminden itibaren 5 yıl.

(AB vatandaşlarının AB dışı vatandaşı olan aile üyeleri için bu süreler farklılık gösterebilir. Süre dolduğunda veriler otomatik olarak silinecektir.)

Kalış Süresi Aşılırsa (Overstay) Ne Olur?

Yolcular, izin verilen kalış sürelerini pasaport kontrol görevlilerinden, çevrimiçi araçlardan veya sınır kapılarındaki ekipmanlardan öğrenebilirler.

İzin verilen süreden daha uzun kalırsanız sistem sizi “Süreyi Aşanlar” (Overstayer) listesine otomatik olarak ekleyecektir. Bu durum;

• Sınır dışı edilme,
• İdari para cezası veya gözaltı,
• Gelecekte AB’ye girişin yasaklanması gibi ciddi yaptırımlara yol açabilir. (Hastaneye yatış gibi öngörülemeyen, geçerli bir mazeretiniz varsa yetkililere kanıt sunarak bu listeden çıkarılabilirsiniz.)

Veri Koruma Haklarınız Nelerdir?

Yolcular, EES kapsamında verileri üzerinde tam hak sahibidir. Verilerinize erişme, yanlış veya eksik verilerin düzeltilmesini talep etme ve hukuka aykırı işlenen verilerin silinmesini isteme hakkınız bulunmaktadır. Herhangi bir uyuşmazlık durumunda, seyahat ettiğiniz ülkenin veri koruma görevlisiyle iletişime geçebilir veya ilgili ulusal denetim makamlarına ve Avrupa Veri Koruma Raportörü’ne (EDPS) şikayette bulunabilirsiniz.

Haber Merkezi
Kaynak: Avrupa Birliği Resmi Web Sitesi