Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) Büyük Dairesi, iş insanı ve hak savunucusu Osman Kavala hakkındaki kararını açıkladı. Mahkeme, Türkiye’nin Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’ni (AİHS) ihlal ettiğine 15’e karşı 2 oyla hükmetti. Kavala’nın tutukluluğunu “bütünüyle keyfi” bulan mahkeme, mahkûmiyet kararının geçersiz kılınarak mümkün olan en kısa sürede serbest bırakılmasını istedi.
Kararda, Türkiye’nin ifade özgürlüğünü düzenleyen 10’uncu madde ile toplantı ve dernek kurma özgürlüğünü güvence altına alan 11’inci maddesini ihlal ettiği belirtildi. Ayrıca adil yargılanma hakkını düzenleyen 6’ncı maddenin 1’inci fıkrası, özgürlük ve güvenlik hakkını düzenleyen 5’inci maddenin 1’inci fıkrası ile haklara getirilen sınırlamaların amacıyla ilgili 18’inci maddenin de ihlal edildiği kaydedildi.
AİHM kararında ayrıca, ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasının koşullu salıverilme imkânı olmaksızın uygulanmasının, AİHS’nin işkence ve insanlık dışı veya aşağılayıcı muamele yasağını düzenleyen 3’üncü maddesine aykırı olduğuna dikkat çekilerek “umut hakkı” hatırlatıldı.
Kavala’nın tutukluluğunun 10 Aralık 2019’dan bu yana meşru dayanaklardan yoksun olduğunu vurgulayan mahkeme, ihlallerin ağırlığı nedeniyle serbest bırakılma kararının acilen uygulanması gerektiğini belirtti. Türkiye’nin Kavala hakkındaki önlemlerin sonuçlarını ortadan kaldırması gerektiği ifade edilen kararda, iç hukuk mahkemelerinin Kavala’nın şiddet eylemlerine katılımını somutlaştırmadan, sivil toplum faaliyetlerini ağır suçlarla eşleştirmesinin “açıkça orantısız ve keyfi” bir cezai sorumluluk yarattığı aktarıldı.
Yargılama sürecinde mahkemelerin bağımsızlığı ve tarafsızlığı yönünden ciddi eksiklikler tespit edildiği kaydedilen kararda, Türkiye’deki yapısal yargı sorunlarına işaret edildi. Siyasi muhaliflerin, insan hakları savunucularının ve gazetecilerin geniş yorumlanan ceza hükümleriyle tutuklanmasının yapısal bir sorunun parçası olduğu ifade edilerek, Kavala hakkındaki yargı sürecinin başka amaçlar taşıdığı vurgulandı.
Faris Vehabovic ve Saadet Yüksel’in karşı oylarıyla 15’e karşı 2 oyla alınan kararda, Türkiye’nin Kavala’ya manevi zarar karşılığında 70 bin avro, mahkeme giderleri için ise 43 bin 342 avro tazminat ödemesine hükmedildi.
Bu haber Mezopotamya Ajansı kaynak alınarak hazırlanmıştır.
