İran’da Kadın Kırımı: 6 Ayda 9 İdam, 45 Katliam

İran’da insan hakları savunucuları tarafından hazırlanan kapsamlı rapor, 2026 yılının ilk altı ayında kadınlara yönelik ağır hak ihlallerini ve sistematik devlet baskısını gözler önüne serdi. Rapora göre, yılın ilk yarısında en az 9 kadın idam edilirken, binlerce kadın gözaltına alındı ve onlarca kadın katledildi.

Yargı Kıskacı ve İdam Kararları

İnsan hakları kuruluşlarının verilerine göre; Doğu Azerbaycan, İsfahan, Kazvin, Zencan ve Erdebil’deki cezaevlerinde en az 9 kadının idamı gerçekleştirildi. Adil yargılanma süreçlerinin işletilmediğine dikkat çekilen raporda, 46 kadın aktivistin idam, hapis ve kırbaç cezalarıyla karşı karşıya olduğu vurgulandı.

Raporda; Meryem Hedavend, Erguvan Fellahi, Mehnaz Çeharduli ve Bita Hemmeti hakkında idam kararları verildiği, Ocak ayındaki protestolar sırasında gözaltına alınan bu isimlerin Tahran Devrim Mahkemesi tarafından mahkum edildiği ifade edildi. Ayrıca 44 kadın aktiviste toplamda 211 yılı aşkın hapis cezası verilirken, üç kadın hakkında da ağır kırbaç cezaları uygulandığının altı çizildi.

5 Binden Fazla Kadın Gözaltına Alındı

İran genelindeki baskı politikaları sonucunda yılın ilk yarısında 5 binden fazla kadının gözaltına alındığı tahmin ediliyor. Ancak internet kısıtlamaları ve güvenlik riskleri nedeniyle sadece 368 kadının kimliği doğrulanabildi. Kimliği tespit edilenler arasında 70 Kürt, 50 Lor, 29 Bahai ve çok sayıda üniversite öğrencisi bulunuyor. Raporda, gerçek gözaltı sayısının açıklanan verilerin çok daha üzerinde olabileceği uyarısı yapıldı.

Sistematik Kadın Katliamları

Yılın ilk altı ayında İran genelinde en az 45 kadının katledildiği bilgisi paylaşıldı. Bu ölümlerin büyük bir kısmının “aile içi anlaşmazlık” ve “namus” gerekçeleriyle işlendiği belirtilirken, faillerin çoğunlukla eş, baba veya kardeş gibi yakın aile bireyleri olduğu kaydedildi. En çok vakanın başkent Tahran’ın yanı sıra Sistan ve Belucistan gibi bölgelerde yoğunlaştığı görüldü.

Devlet Şiddeti ve Protestolar

Raporda ayrıca rejim güçlerinin doğrudan müdahaleleri sonucu yaşanan ölümlere de yer verildi. Ocak ayındaki protestolarda en az 250 kadının polis ve askerlerin açtığı ateş sonucu yaşamını yitirdiği, bu ölümlerden 206’sının kimlik bilgilerine ulaşılabildiği belirtildi. Yaşamını yitirenler arasında çok sayıda kız çocuğu, öğrenci ve sağlık çalışanının bulunduğu ifade edildi.

Hak savunucuları, kadınlara yönelik bu ağır yaptırımların ve artan şiddetin sistematik bir politikanın parçası olduğunu vurgulayarak, uluslararası kamuoyunu İran’daki hak ihlallerine karşı daha etkin bir tutum almaya çağırdı.

Bu haber Mezopotamya Ajansı kaynak alınarak hazırlanmıştır.